Een duidelijk uitgifteprotocol moet de Ontwikkelingsmaatschappij Utrecht (OMU) en de provincie Utrecht helpen om tot en met 2030 in totaal 85 hectare ruimtewinst te boeken op bestaande bedrijventerreinen. In het uitgifteprotocol zullen onder meer kwalitatieve afspraken over zorgvuldig ruimtegebruik, duurzaamheid, functiemening en transformatie worden gemaakt. De provincie stelde 30 miljoen euro beschikbaar voor een herstructereringsfonds waarmee de OMU gericht investeert in intensivering.

In verband met de wens om efficiënter met bestaande ruimte om te gaan, vroeg het provinciebestuur de Provinciaal Adviseur Ruimtelijke Kwaliteit (PARK) een studie op te stellen. Deze studie, onder de noemer INTENS, biedt een omvangrijke leidraad met verdichtingsingrepen en concludeert dat er vooral bij ingrepen op clusterniveau veel maatschappelijke winst valt te behalen. De OMU zet vooralsnog in op oplossingen op kavelniveau.

Inmiddels krijgt het intensiveringsbeleid bij de OMU vorm, zo vertellen OMU-directeur Frank Hazeleger en Toon Verschuren, senior beleidsadviseur ruimtelijke economie van de provincie Utrecht, tijdens een Projectvisit Verdienmodellen in Utrecht van de SKBN. 

Uitgifteprotocol regionaal geregeld

Verschuren vertelde dat er programmeringsafspraken met de regio’s U16, Amersfoort en Food Valley worden gemaakt om de vraag naar bedrijfsruimten te reguleren. Met de schaarse ruimte en ook de vraag naar toekomstbestendige bedrijventerreinen is een uitgifteprotocol een instrument om succesvol te intensiveren en verduurzamen. In het uitgifteprotocol kunnen namelijk ook procesafspraken worden gemaakt over hoe er onder meer moet worden omgegaan met uitbreidingen.

Het uitgifteprotocol van de provincie Utrecht is nog geen done deal, zegt Verschuren. Belangen van veel partijen zijn een mogelijk struikelblok, reageerde beleidsadviseur Gerlof Rienstra. Volgens hem moet de provincie Utrecht kijken naar succesvolle voorbeelden elders in het land. Naar de regio Twente bijvoorbeeld, waar goede afspraken zijn gemaakt tussen provincie en regiogemeenten over de uitgifte van bedrijventerreinen die groter zijn dan twee hectare. Indien dat het geval is, moet er altijd eerst gekeken worden of er nog ruimte is op het Regionale Bedrijventerrein XL in Almelo. 

Werkwijze van de OMU

De OMU is ondertussen al zelf aan de slag met intensiveren. Dat doet de ontwikkelingsmaatschappij aan de hand van de drie werkwijzen: investeren, financieren en faciliteren. Om hectares vrij te spelen zoekt OMU naar kansrijke kavels (‘prioritaire locaties’) waarna het naar eigen zeggen als ‘regisseur van de schuifruimte’ fungeert.

In de praktijk gaat dat er zo uitzien: OMU zoekt naar verpauperde bedrijfspanden, de ‘rotte appels’, zoals Hazeleger ze zelf noemt. ‘Die herken je door het hoge onkruid voor de deur en de te volle brievenbus. De wensenlijst om dergelijke panden op te kopen is groot, maar ondernemers doen ze meestal niet meteen van de hand. Dat vergt veel aandacht; we bellen regelmatig.’

Als de ondernemer overstag gaat en zijn bedrijfspand voor een marktconforme prijs verkoopt, neemt OMU de regie in de herontwikkeling door grond te verwerven, te slopen en uiteindelijk door te verkopen aan nieuwe gebruikers met de nodige eisen. Bij voorkeur met een sluitende businesscase. Maar naar verwachting leidt dit soms tot een onrendabele top die, vanwege het maatschappelijke belang (naast intensivering verduurzaming), door de provincie Utrecht wordt geaccepteerd.

07-10-2022
Nieuws
Forse vraag naar werklocaties in Noord-Holland Noord
Forse vraag naar werklocaties in Noord-Holland Noord

De vraag naar bedrijventerreinen in Noord-Holland Noord neemt de komende decennia flink toe. Dat blijkt uit de provinciale behoefteraming werklocaties.Tot en met 2045 is in de Kop van Noord-Holland, West-Friesland en regio Alkmaar behoefte aan in totaal ongeveer 332 tot 468 hectare extra ruimte voor bedrijven. RuimtevraagDe totale ruimtevraag tot en met 2045 bestaat onder andere uit:158 tot 242 hectare uitbreidingsvraag voor groei van bestaande bedrijven;46 hectare vervangingsvraag door transformatie van bestaande terreinen, bijvoorbeeld naar woningbouw;130 tot 180 hectare extra ruimtevraag die bovenop de ‘gewone’ groei van bedrijven komt, vooral voor energie-infrastructuur en het maritieme cluster. Deze vraag concentreert zich vooral in de Kop van Noord-Holland.Vooruit kijkenNetcongestie is en blijft de komende jaren een grote belemmering voor uitbreiding en vestiging op bedrijventerreinen. Toch blijft een behoefteraming essentieel. In Noord-Holland Noord gebruiken de gemeenten de raming als basis voor het actualiseren van hun regionale afspraken over werklocaties. Bovendien kunnen nieuwe plannen alleen doorgaan als deze passen binnen deze afspraken én aansluiten bij de provinciale raming. Gedeputeerde Esther Rommel: “De behoefteraming laat zien dat scherpe keuzes nodig zijn over ruimtegebruik: de ruimte is schaars en netcongestie is een groot knelpunt. Dit maakt het des te belangrijker om als overheden samen vooruit te kijken: waar zetten we de schaarse ruimte voor in, en welke bedrijven of clusters zijn van strategisch belang voor de regio? We kijken bewust ver vooruit, naar de periode waarin uitbreiding weer beter mogelijk is.” Inzet van de provincieDe uitkomsten van de behoefteraming worden gebruikt bij het opstellen van de Omgevingsvisie en het Ontwikkelperspectief Noord-Holland Noord. De provincie Noord-Holland deelt kennis over onder meer het beter benutten van bedrijventerreinen, verduurzaming, bereikbaarheid en ruimtelijke kwaliteit. Ook ondersteunt de provincie verbeteringen met subsidies.Lees meerBehoefteraming kantoren Noord-Holland NoordBehoefteraming bedrijventerreinen Noord-Holland Noord

20-03-2026
Aanmelden nieuwsbrief